Het Europees Verdrag moet gewijzigd worden om een permanent vangnet voor uitglijdende eurolanden te kunnen oprichten. Dat zullen de regeringsleiders van de 27 EU-landen donderdag, op hun top in Brussel, zo goed als zeker besluiten. Bronnen in Brussel hebben dat tegenover NRC Handelsblad bevestigd.
In het Verdrag van Lissabon zijn alle regels en bepalingen voor het functioneren van de Europese Unie vastgelegd. Openbreken van het verdrag is omstreden. Over de vorige verdragswijziging is vijf jaar onderhandeld. Daarna liep het resultaat, het Lissabon-verdrag, meermalen vast in nationale referenda.
In het huidige verdrag staat onder meer een ‘no-bailoutclausule’, die verbiedt dat eurolanden elkaar in tijden van nood geld geven.
Duitsland eist dat die clausule wordt geschrapt. Het Constitutionele Hof in Karlsruhe zou de clausule kunnen aangrijpen om de oprichting van een ‘Europees Monetair Fonds’ te blokkeren, vrezen de Duitsers. De EU-leiders komen morgen tegemoet aan deze eis.
Deauville
De Duitsers zouden als motor van de Europese economie het meeste geld kwijt zijn aan zo’n Fonds. Mocht het Duitse Hof de oprichting daarvan doorkruisen, dan heeft Europa alleen een tijdelijk mechanisme dat na de Griekse schuldencrisis werd opgericht, dat in 2013 afloopt. Daarna kunnen financiĆ«le markten opnieuw de euro aanvallen, zoals zij eerder dit jaar deden. Duitsland zou dan grote risico’s lopen.
Vorige week kreeg bondskanselier Angela Merkel in het Franse Deauville daarom al steun van de Franse president Sarkozy voor een verdragswijziging. In ruil kreeg Sarkozy haar verzekering dat een land nooit volledig automatisch bestraft zal worden als het het Stabiliteitspact overtreedt, zoals Duitsland eerst wilde. In het pact zijn begrotingslimieten voor eurolanden vastgelegd.
Rutte: Geen veto
Nederland voelt weinig voor wijziging van het Verdrag van Lissabon, maar zal zijn veto niet gebruiken om dit tegen te houden. Dat heeft premier Rutte eerder deze week gezegd in een debat over de Europese top van donderdag en vrijdag.
Rutte wil op die top helderheid over een permanent crisismechanisme dat het Stabiliteitspact voor de euro moet versterken. „Er moet een systeem komen met stevige sancties, zodat de eurolanden hun overheidstekorten en de staatsschuld in bedwang houden”, zei Rutte in het debat met een Kamercommissie over de Nederlandse inzet voor de top. Kamerleden hadden forse kritiek op de Frans-Duitse deal die voorkwam dat er een automatisch sanctiemechanisme zou komen. „We hadden graag meer gehad”, zei Rutte. „Nu gaat het erom dat het voorstel niet verder verwatert.”
Bron