Zeehavens trekken samen op

De havens van Rotterdam en Antwerpen gaan nauw samenwerken. De vijandige verstandhouding van kort geleden heeft plaatsgemaakt voor een vriendschappelijk bondgenootschap. De concurrenten trekken gezamenlijk op om het containertransport naar het Europese achterland te verbeteren.

Voornemen
Het Rotterdamse en Antwerpse havenbedrijf hebben het voornemen een aandelenpakket te nemen in Duisport bij Duisburg, de grootste Europese binnenhaven. 'We hebben een gezamenlijk belang om daar een knooppunt van onze goederen te maken', zegt de Rotterdamse havendirecteur Hans Smits. Ongeveer 10% van het Rotterdamse goederenverkeer gaat nu via de draaischijf Duisburg over de binnenvaart en het spoor. Voor de containervracht is dat 4%. Dat moet veel meer worden om het transport over de weg naar het Europese achterland te ontlasten.

'Onze klanten kan het weinig schelen van welke haven hun goederen komen als ze maar voordeel hebben van logistieke schaalvergroting', bevestigt de Antwerpse havendirecteur Eddy Bruyninckx.

Strategische investering
Berlijn maakt in februari bekend of en hoe het een derde van de aandelen in Duisport verkoopt. Hoeveel geld daarmee is gemoeid en of de havenbedrijven financiering nodig hebben, is nog niet duidelijk. Rotterdam ziet het nadrukkelijk niet als een belegging, maar als een strategische investering om te kunnen meebeslissen over de inrichting, het bestuur en uitbreidingen van Duisport ten bate van Rotterdam en Antwerpen.

Ook in het zuiden van Duitsland zoeken Rotterdam en Antwerpen naar een locatie om samen een scharnierpunt op te zetten voor de herverdeling en doorvoer van containers uit beide zeehavens.

Onenigheid
De relatie tussen de twee concurrenten is in korte tijd aanzienlijk verbeterd. Onenigheid tussen België en Nederland over de verdieping van de Westerschelde werkte jarenlang als een splijtzwam tussen de twee havens. Het Nederlandse oponthoud bij het uitbaggeren van de Westerschelde om Antwerpen te ontsluiten, wekte veel ergernis in België. Vlaanderen dreigde in 2009 zelfs met een 'mosseloorlog' tegen Nederland.

'Hoe kun je ernstig over samenwerking praten als een partij de hefboom tot groei wordt ontzegd', meent Bruyninckx. 'De opluchting was totaal toen Antwerpen de verdieping werd gegund.' Eind vorig jaar werd de baggerklus volbracht. 'Nu het werk is gedaan, is Antwerpen niet langer de koele minnaar.'

Gezonde concurrentie
Behalve samenwerking in Duitsland zijn Rotterdam en Antwerpen ook van plan om een cluster voor olie en chemie te vormen door meer pijpleidingen tussen de twee havens en de industriële complexen aan te leggen. 'In de slag om investeringen moeten we samen concurreren met Houston, Singapore en de havens van China en het Midden-Oosten', zegt Smits. De grote olie- en chemieconcerns maken volgens de Rotterdamse havendirecteur nu hun afwegingen waar ze zullen uitbreiden. Bruyninckx: 'Willen we aantrekkelijk zijn voor investeringen, zullen we meer verbanden en kritische massa moeten aanbieden.'

Rotterdam is met een overslag van 430 miljoen ton veel groter dan Antwerpen, dat vorig jaar 178 miljoen zag passeren. Toch kan Rotterdam niet alleen de kar trekken, meent Smits. 'Gezonde concurrentie is van belang omdat klanten altijd een keus willen hebben. Maar het is goed om samen op te trekken tegen de andere Europese havens en de industriële havencomplexen elders in de wereld.'

Bron